Mykwy polskie

„Nie powiem pani więcej niż mogę, a mogę niewiele” – mówi, wyciągając broszurkę zatytułowaną „Posłannictwo balanit”. Siedzimy w kantorku przed wejściem do mykwy w Łodzi. Teresa ostrożnie dobiera słowa. Nie zdradzi szczegółów przygotowania do zanurzenia, bo nie są to sprawy wyłącznie techniczne, a intymne, „nie dla tego świata”.

aleksander-gierymski-swieto-trabek-nowy-rok-zydowski-rosz-haszana-ha-szana-rosh-hashana-barbara-lerner-spectre-paideia-european-institute-jewish-studies-pawel-spiewak-01
polecane

Noworoczny „Chidusz”

Na okładce nowa wersja Święta trąbek, znanego obrazu Aleksandra Gierymskiego przedstawiającego taszlich, obrzęd oczyszczenia z grzechów, którego dokonuje się podczas Rosz ha-Szany, żydowskiego Nowego Roku. Autorka, Edyta Marciniak, umieściła obraz w scenerii wrocławskiej Wyspy Słodowej – w oddali widać charakterystyczne wieże kościołów Ostrowa Tumskiego. Postaci na obrazie nie mają ze sobą modlitewników. Modlą się po swojemu,…

Boris Lurie Mort aux Juif! (Israel Imperialiste) , 1970. Jedna z prac prezentowanych na wystawie Pop-art po Holokauście w Muzeum Sztuki Współczesnej MOCAK w Krakowie.

Boris Lurie. Pop-art po Holokauście [WYSTAWA]

Od 26 października do 3 lutego w Muzeum Sztuki Współczesnej w Krakowie prezentowana będzie wystawa „Pop-art po Holokauście” poświęconą amerykańskiemu artyście Borisowi Lurie. Wernisaż wystawy odbędzie się w MOCAK-u 25 października o godz. 18:00.

Cornelis van Haarlem, „Kain zabijający Abla", rycina z końca XVI wieku /fot. The Metropolitan Museum of Art

Dramat w czterech aktach [Komentarz do parszy Noach]

Rabin Jonathan Sacks na szabat: Nieprzypadkowo słowo „odpowiedzialność” pochodzi od słowa „odpowiedź”. Odpowiedzialność jest zawsze odpowiedzią, ustosunkowaniem się wobec kogoś lub czegoś. W judaizmie oznacza odpowiedź na Boże przykazanie.

„Stworzenie zwierząt". Szkic nieznanego twórcy, Niderlandy, XVI wiek /fot. The Metropolitan Museum of Art

Trzy etapy stworzenia [Komentarz do parszy Be-reszit]

Rabin Jonathan Sacks na szabat: „Zauważenie w człowieku dobroci i powiedzenie mu o tym jest jednym z największych aktów tworzenia. Być może istnieją ludzie bezwzględnie źli, ale nie ma takich wielu. Niemalże w każdym z nas kryje się coś pozytywnego i wyjątkowego, ale bardzo łatwo jest to uszkodzić – aby te cechy mogły rosnąć i wydawać owoce, potrzebują światła uwagi i pochwały”.

Illustration: ©Noam Nadav

A Hasidic Spatial Turn

Professor Marcin Wodziński argues that historians have studied Hasidism from a limited perspective, which is surprising considering that it was a movement of enormous cultural significance throughout Eastern Europe, and that it shaped modern thinking about Ashkenazi Jews in the eighteenth and nineteenth centuries. (…) Researchers, unfamiliar with the geography of the region, found it difficult to assign traditional names to places that fell within the borders of modern Poland or Ukraine. The Historical Atlas of Hasidism remedies this type of methodological error by firmly embedding key questions of Hasidism in a spatial turn.

„Symphony No. 1, The Transcendental", obraz Richarda Pousette-Darta /fot. The Metropolitan Museum of Art

Niedokończona symfonia [Komentarz do parszy We-zot ha-bracha]

Rabin Jonathan Sacks: „Każdy z nas napotka w swoim życiu rzeki, których nie będzie mógł przekroczyć, ziemie obiecane, do których nie będzie mu dane wejść, i cele, do których nigdy nie dotrze. Nawet najwspanialsze życie pozostanie niedokończoną symfonią. Śmierć Mojżesza, który odchodzi, nie przekroczywszy Jordanu, powinna być dla nas wszystkich pocieszeniem”.