historia

Postać w czarnej sukience to Chana Matusiakowa. W tle cegielnia należąca do rodziny Berentów. /Fot. Archiwum rodzinne

W Koźminku aniołki przyszły na herbatę

Ryszard nie wiedział, że jego rodzice ukrywają Żydów, dopóki przez przypadek podczas zabawy w chowanego nie znalazł w sianie Chaima. Raz został wieczorem sam, z dziesięć lat starszą siostrą. Na zewnątrz wielki mróz, a ona z jakimś garneczkiem szykuje się do wyjścia. Zaciekawiło go to i spytał, co robi. Odpowiedziała, że niesie herbatę, bo aniołki przyszły i musi im zanieść na rozgrzanie.

Deborah Lipstadt podczas warszawskiej premiery filmu „Kłamstwo" w styczniu 2017 r. /Fot. Fundacja Centrum Taubego Odnowy Życia Żydowskiego w Polsce

Granice wolności słowa

„Polska chce, aby karać za użycie zwrotu ‚polskie obozy koncentracyjne’. O tym, co jest jeszcze w porządku, a co już nie, będą decydowali politycy. Gdyby chodziło o mój kraj i polityków z mojego kraju, nie chciałabym, żeby to do nich należała ta decyzja” – mówi amerykańska historyczka Deborah Lipstadt.

Ilustracja: „#uploading_holocaust"

#Zagłada

„Uczniów próbuje się straumatyzować w sposób wręcz fizyczny. Edukatorzy mówią im: ‚chcę, żebyście poczuli ciężar’, ‚chcę, żebyście poczuli się źle’, ‚chcę, żebyście poczuli się jak ofiary'”. O wycieczkach izraelskiej młodzieży do dawnych obozów Zagłady na terenie Polski mówią Udi Nir i Sagi Bornstein, twórcy filmu „#uploading_holocaust”.

Gdynia, 1934 rok. Rodzice Szarony pierwsi od lewej. /Fot. Archiwum rodzinne

Obcokrajowcy

Ukryto ją w drewnianej skrzyni, na której podczas pracy siedziała jej mama. Najważniejsze było, żeby cicho ssała cukier. W przypadku, gdyby się poruszyła, mama miała przesunąć się tak, żeby nikt tego nie spostrzegł. Szarona i jej rodzice wojnę przeżyli jako obywatele Palestyny.

profesor-jerzy-tomaszewski-zydzi-w-ii-rzeczpospolitej-ksiazka-online-historia-zydow-miedzywojnie-20-lecie-miedzywojenne-chidusz

Książka Jerzego Tomaszewskiego „Żydzi w II Rzeczpospolitej” dostępna online

Uniwersytet Warszawski udostępnił online książkę prof. Jerzego Tomaszewskiego „Żydzi w II Rzeczpospolitej” stanowiącą wybór ważnych tekstów profesora skupionych wokół zagadnień lat 20. i 30. XX wieku. Ze wstępu do publikacji: „Profesor Jerzy Tomaszewski, wybitny uczony światowego formatu, był jednym z prekursorów i najważniejszych badaczy dziejów Żydów w okresie międzywojennym. Jego aktywność naukowa w tym zakresie przypada…

Polityka w dwudziestoleciu międzywojennym docierała także do żydowskich klubów sportowych. Na zdjęciu klub Makabi Warszawa, 1934 rok./ Fot. Zbiory NAC / Sygnatura: 1-S-1798-1

Pierwsze i ostatnie takie pokolenie

Lata trzydzieste XX wieku, w dorosłość wchodzi pierwsze pokolenie Żydów urodzonych w niepodległej Polsce. Kim są? Jakie są ich relacje z katolickimi rówieśnikami? Sympatie polityczne? O tym wszystkim pisze Kamil Kijek w swojej książce „Dzieci modernizmu. Świadomość, kultura i socjalizacja polityczna młodzieży żydowskiej w II Rzeczpospolitej”.

After over 70 years, Madeleine Alster came to Korczyna with her children and grandchildren to once again see the house where her life was saved.

Wiedzą sąsiedzi, jak kto siedzi

Matka kazała jej iść w stronę jakiegoś obcego człowieka. Nic więcej nie powiedziała, nie dała nic na drogę. Wsadził ją na rower i odjechał, jak ojciec, który przypadkowo zabrał córkę w nieodpowiednie miejsce. Gdy po trzech latach opuszczała jego dom, nie podziękowała, nie mogła nawet odwrócić się i spojrzeć w stronę miejsca, w którym uratowano jej życie.